རོམ་ཟོམ་གསུང་རྩོམ་ནང་གི་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྐོར་གླེང་བ།

ནང་དོན་གནད་བསྡུས། དཔྱད་རྩོམ་འདིའི་ནང་དུ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོས། ཚད་མ་རིག་པ་ལས་གཏན་ཚིགས་རིག་པ་དང་འབྲེལ་བའི་བསམ་བློ་སྟེ།  ཁོང་གིས་དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་བ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་བས་ཁྱབ་པར་འདོད་ཚུལ་དང་།  དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ན་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་འདོད་ཚུལ་དང་། ཁོང་གིས་གཞུང་གཞན་ལས་མཐོང་དཀོན་པའི་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་བསྒྲུབ་ཚུལ་བཞི་འདོད་ཚུལ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་མ་དམིགས་པ་ཞེས་པའི་འབྲེལ་ཟླ་མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དམིགས་བསལ་བ་ཞིག་འདོད་ཚུལ་དང་།  ཚུལ་དེ་ལྟར་ན། རོང་ཟོམ་པ་ནི་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་ཀྱི་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་གཞི་ལ་ཐེངས་དང་པོར་འགྲེལ་བཤད་མཛད་མཁན་གྱི་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་དེ་ཡིན་ནམ་ཞེས་པའི་མཇུག་བསྡུ་དང་བཅས།   རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་གསུང་རྩོམ་གྱི་ནང་དུ་འབྱུང་བའི་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་འགའ་ཞིག་གི་ཁྱད་ཆོས་རྩལ་འདོན་བྱས་ནས་གླེང་ཡོད།

གནད་ཚིག། རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ། རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་བ། རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡང་དག

གླེང་སློང་།

དཔལ་རོང་ཟོམ་མ་ཧཱ་པཎྜི་ཏའམ་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ལགས་ནི། སྔོན་བྱོན་བོད་ཀྱི་སྐྱེས་ཆེན་ག་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མཁས་པ་ཞིག་ཡིན་ཏེ་མཁས་པ་ཞིག་ཡིན་ཟེར་ན་ཡང་ཁྱབ་ཆུང་ནས་ཡོད་ལ། བཙུན་པ་ཞིག་ཡིན་ཏེ་བཙུན་པ་ཞིག་ཡིན་ཟེར་ན་ཡང་ཁྱབ་ཆུང་ནས་ཡོད།  ཁོང་ནི་སྤྱི་ལོ1040ཙམ་[1]དང་དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་ནང་ཙམ་ལ་འཁྲུངས་པའི་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཞིག་སྟེ།  སྤྱིར་ཡིན་ན་ཁོང་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་སྐད་ལ་མཁས་པ་དང་།  རྒྱ་གར་གྱི་མཁས་གྲུབ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཁྱེད་ཀྱིས་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་ན་ལོས་རྩོམ་ཞེས་བཀའ་གནང་ཡང་ཐོབ་མྱོང་བར་བཤད་པས།  ཁོང་གི་གསུང་རྩོམ་དང་བསྒྱུར་རྩོམ་རབ་དང་རིམ་པ་ཞིག་ཡོད་སྲིད་ན་ཡང་།  དུས་ཚོད་ཀྱི་དར་གུད་བར་ནས་བདག་མ་ཐུབ་པར་ལུས་ཏེ།  དེང་སང་གསུང་རྩོམ་མཇལ་དུ་ཡོད་པ་རྣམས་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་བྱས་པ་ལ་དེབ་གསུམ་ཙམ་ཞིག་[2]ལས་བཞུགས་མེད་པ་འདྲ།  དེབ་གསུམ་པོ་དེ་དག་གི་ནང་དུ་ཡང་གནད་ལ་ཟུག་པའི་གསུང་གླེང་དང་།  ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་དཔྱད་ཞིབ་སོགས་ཅི་རིགས་བྱས་འདུག་པ་དག་ལ་བལྟས་ན།    ཁོང་ནི་ཁྱིམ་ཐབ་འཛིན་པའི་སྔགས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་།  འཆོལ་ཉོག་གི་ལས་ལ་སྤྱོད་པའི་སྔགས་པ་དེ་འདྲའི་རིགས་མིན་པར་《རྭ་བ་བརྒྱད་པའི་བཅའ་ཡིག》  ཅེས་པའི་ནང་དུ།  ཁོང་གི་སློབ་མ་སྔགས་པ་རྣམས་ལ་རང་རང་གིས་སྒྲུབ་དགོས་པའི་བཅས་པ་ཚུལ་དང་མཐུན་པ་བཞག་ཡོད་པ་དང་།《རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་དམ་ཚིག་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་ལས་གནང་བཀག་གི་ཡི་གེ་གསལ་བར་བཀོད་པ》 ཞེས་པ་ལས་ཀྱང་། གང་ཟག་དབང་པོ་རབ་འབྲིང་ཐ་གསུམ་གྱི་དབང་གིས་གནང་བཀག་གི་ཁྱད་པར་ཡང་བཤད་ཡོད་དེ།   གང་ལྟར་ཁོང་ནི་སྔགས་ཀྱི་སྡོམ་པའམ་དམ་ཚིག་གལ་ཆེན་དུ་འཛིན་པའི་བཙུན་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་ངེས་ཏེ། ད་ཡོད་ཀྱི་བརྩམས་ཆོས་མང་པོ་ཞིག་ནི་དམ་ཚིག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་རྐྱང་རྐྱང་ཡིན་པ་འདྲ།   དེར་མ་ཟད།  ཁོང་ནི་སྔགས་རྒྱུད་རྩལ་དུ་འདོན་ནས་འཛིན་མཁན་ཞིག་ཡིན་མོད། སྔགས་རྒྱུད་རྩལ་དུ་འདོན་ནས་འཛིན་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཟེར་ན་ཡང་ཁྱབ་ཆུང་ནས་ཡོད་དེ།  ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་ནང་དུ་ཉན་ཐོས་ནས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་བར་གྱི་ལྟ་གྲུབ་སྣ་ཚོགས་གླེང་ནས་ཡོད་ཅིང་།  འོག་མ་དག་ལ་ཁྱད་གསོད་དང་སྨད་པའི་ཚིག་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་མ་ཟད།  《ལྟ་བའི་བརྗེད་བྱང་ཆེན་མོ》འི་ནང་དུ། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ལྟ་བུ་ཤེས་བྱ་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཡང་། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཤེས་ཟིན་པ་དེ་དག་ནི།  རྫོགས་ཆེན་ལ་ཡང་དེ་ལས་ལྷག་པ་ཤེས་རྒྱུ་མེད་པ་འམ་བོགས་འབྱིན་རྒྱུ་མེད་པ་སོགས་གསུངས་ཡོད་དེ།  དེ་དག་ལ་བལྟས་ན་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་སྨོད་པར་མི་བྱེད་པའི་སྔགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ནི་ཁོང་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་མི་ལྡན་པར་སུ་ལ་ལྡན་ཨང་སྙམ་པ་ཞིག་ཀྱང་འདུག་སྙམ།

དེ་ལྟར་སྤྱིར་རོང་ཟོམ་པ་ཟེར་ན།  དེང་སང་བོད་ཀྱི་སློབ་གཉེར་པ་འགའ་རེ་དང་ལྷག་ཏུ་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མ་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས། སློབ་དཔོན་པདྨ་འབྱུང་གནས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་འཛིན་པའི་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མ་པའི་བླ་མ་ཞིག་དང་།  ཡང་སྔགས་པ་ཞིག་དང་། མདོ་རྒྱུད་གཉིས་ལས་ཀྱང་རྒྱུད་ལ་མཁས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ནི་གོ་ཐོས་ཅུང་ཙམ་རེ་བྱུང་ཡོད་སྲིད་མོད།   ཡིན་ན་ཡང་།  རོང་ཟོམ་པ་ཁོང་ནི། འགོས་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་གྱིས་བརྩམས་པའི་དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ་ལས། “སྒྲ་དང་ཚད་མ་རོང་པ་མཁས། །”[3]ཞེས་གྲགས་པར་གསུངས་པ་ལྟར་ཚད་མ་རིག་པ་ལ་ཡང་མཁས་པ་དང་།  ལྷག་ཏུ་ཚད་མ་རིག་པ་ལས་གཏན་ཚིགས་རིག་པ་ལ་མཁས་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་ཚུལ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་པ་དང་། ཁོང་ནི།  བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་སུ་རྩོམ་ཡིག་གི་ལམ་ནས་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་གཞི་ལ་ཐེངས་དང་པོར་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་མཁན་གྱི་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་དེ་ཡང་ཡིན་སྲིད་པ་སོགས་ལ་རྩ་བ་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་མ་མྱོང་བ་འདྲ་བས། ངས་སྐབས་འདིར་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མ་དང་གསར་མའི་ཕྱོགས་རེས་མེད་པར་ཁོང་ནི་སྤྱིར་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཆེས་སྔ་ཤོས་སྔ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས།  ཁོང་གི་གསུང་རྩོམ་གྱི་ནང་དུ་གསལ་བ་བཞིན། ཚད་མའི་གཞུང་གི་བརྗོད་བྱ་དང་འབྲེལ་བའི་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་འགའ་ཞིག་དམིགས་བསལ་དུ་འགོད་རྒྱུ་ཡིན།

དང་པོ། དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་བ་ཡིན་ན་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཚུལ།

དེ་ཡང་དུས་རབས་བརྒྱད་པ་ཡར་མར་ཙམ་ལ། བོད་རང་གི་མི་རྣམས་ཀྱིས་《བཀའ་ཡང་དག་པའི་ཚད་མ་ལས་མདོ་བཏུས་པ》ཞེས་པ་སོགས་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་འགའ་རེ་བརྩམས་ཡོད་པ་དག་ལ་བལྟས་ན། བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་སྐབས་སུ་ཡང་བོད་དུ་ཚད་མ་རིག་པའི་འཆད་ཉན་ཅུང་ཟད་ཅིག་དར་ཡོད་སྲིད་མོད།   གཙོ་བོ་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་ཏེ། དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་བཅུ་གཉིས་ཡས་མས་ཙམ་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་རྔོག་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་ལགས་ཀྱིས་ཚད་མ་རྣམ་ངེས་ཀྱི་འགྲེལ་པ་སོགས་བརྩམས་ཏེ་བོད་དུ་ཚད་མ་རིག་པའི་སློབ་སྦྱོང་ལ་ཡར་སྐུལ་བཏང་བ་ནས་བཟུང་།  དེང་སང་གི་བར་དུ་ཡང་བོད་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ་ནི་གསར་གཏོད་དང་རྒྱུན་འཛིན་གྱི་སོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གཞི་རྩ་འདྲ་ན་ཡང་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བའི་ཚུལ་དུ་ཕྱོགས་མང་པོར་གྱེས་ནས་ཡོད།  དེ་རྣམས་ཀྱི་ཁྲོད་ནས་རྔོག་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་ལགས་ཀྱིས་མཛད་པའི་བོད་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པའི་འགྲེལ་པ་སྔ་ཤོས《ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་དཀའ་བའི་གནས་རྣམ་པར་བཤད་པ།》ཞེས་པའི་ནང་དུ། “གལ་ཏེ་མེ་དང་མི་ལྡན་པ་དུ་བ་དང་མི་ལྡན་པ་དང་འབྲེལ་ན། དེ་ལས་བྱུང་བར་ནི་མི་འཐད་དེ། ཆུ་ཀླུང་ལ་སོགས་པ་རང་ལས་སྐྱེ་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། མེ་དང་དུ་བ་རྟག་ཏུ་ཡུལ་གཅིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ན། དུ་བའི་ཡུལ་ན་མེ་མེད་ཀྱང་དུ་བ་ནི་ཡོད་དེ་ནམ་མཁའ་ལ་དུ་བ་འབའ་ཞིག་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །[4]”ཞེས་མ་གཞི་ནས་མཁས་པ་ཁོང་གིས། མེ་མེད་པ་དེ་དུ་བ་མེད་པ་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པར་འདོད་པ་ལ། དེའི་སྐབས་སུ།  བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བའམ་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་གྲུབ་པ་ལ།   ཡུལ་གྱི་གནས་ས་གཅིག་ཡིན་དགོས་པར་གསུངས་ནས།  དུ་བ་དང་མེ་གཉིས་ལ་ཡང་དེའི་ཁྱད་ཆོས་མི་ལྡན་པར་བཤད་པས་ན། མཁས་པ་རྔོག་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་ལགས་ཀྱིས་མེ་དུ་གཉིས་ལ་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་མ་གྲུབ་པར་དངོས་སུ་འདོད་ཡོད།

དེ་བཞིན་དུ། ཁོང་གི་སློབ་མ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཕྱྭ་པ་ཆོས་ཀྱི་སེང་གེས་ཀྱང་《ཚད་མ་ཡིད་ཀྱི་མུན་སེལ》ལས་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་ལ་བརྟེན་པ་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་དང་།  དེ་བྱུང་འབྲེལ་ལ་བརྟེན་པ་འབྲས་རྟགས་སུ་གསུངས [5]་ནས། འབྲེལ་བ་དེ་གཉིས་གཞི་མཐུན་མེད་པ་ལྟར་གསུངས་ཡོད་ལ།  དེའི་རྗེས་སུ་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མཛད་པའི 《ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར》ཞེས་པ་སོགས་བོད་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པའི་བརྩམས་ཆོས་མང་པོ་ཞིག་གིས་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་དང་དེ་ལས་བྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་སོགས་གཞི་མཐུན་མེད་པ་ཁོ་ནར་བཟུང་བས་ན།   དེང་སང་གི་བར་དུ་ཡང་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་ཇོ་ནང་བོན་དང་བཅས་པ་སྟེ་བོད་ཀྱི་ཆོས་བརྒྱུད་ཆེན་མོ་ཁག་གི་ཚད་མ་རིག་པའི་སྤྱིའི་སྒྲོམ་གཞིའི་ནང་དུ།  འབྲེལ་བ་གཉིས་པོ་ལ་གཏན་ནས་གཞི་མཐུན་མེད་པ་དང་།   གཞི་མཐུན་མེད་དགོས་པའི་དབང་གིས།  རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཟུར་དུ་ཡང་།   ཁྱོད་དེ་དང་རྫས་ཐ་དད་མ་ཡིན་པའི་ཐ་དད་གང་ཞིག་ཅེས་པའི་ཚིག་ཅིག་སྦྱོར་བཞིན་ཡོད་པ་ནི།  ཕལ་ཆེར་ཐུན་མོང་གི་འདོད་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པ་ལྟར་དུ་སྣང་ངོ་། །   ཡིན་ན་ཡང་།  དེ་དག་དང་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མི་འདྲ་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ལ།   དུས་ཚོད་ཀྱི་ཆ་ནས་མཁས་པ་དེ་དག་གི་སྔོན་ཙམ་ལ་བྱོན་པའི་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ལགས་ཀྱིས།  རྟགས་ཡང་དག་གི་ལྟོས་གཞིར་གྱུར་བའི་འབྲེལ་བ་ཡིན་ན་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་བའམ་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་དང་།   རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་འབྲེལ་བའམ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་ཞེས་པ་ཡང་དགོས་པའི་དབང་གིས་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་བའི་ནང་ཚན་ལས་ལོགས་སུ་ཕྱེ་བ་ཙམ་ལས།  སྤྱིར་དེ་ལས་བྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་གྲུབ་པ་དེ་དག་ཀྱང་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པར་དངོས་སུ་གསུངས་འདུག་སྟེ།  འདི་ལྟར།  ཁོང་གིས་མཛད་པའི《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》[6]ཞེས་པའི་གསུང་རྩོམ་དེ་ལས། “དེ་བས་ན་འབྲེལ་བའང་རང་བཞིན་གྱིས་འབྲེལ་བ་ཁོ་ན་ཙམ་སྟེ། རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ལྟ་བུའང་དགོས་པའི་སྐབས་ཀྱིས་རང་བཞིན་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །”[7]ཞེས་གསུངས་པའི་ཚིག་འདི་ལ་བལྟས་ན། ཀློག་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་དོན་དེ་དག་ཧ་གོ་ཐུབ་ངེས་པས་ན། ཚིག་འབྲུ་རེ་རེ་ལ་འབྲུ་སྣོན་བྱས་ནས་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་འདུག་མི་དགོས་པར་སྣང་ལ། དེར་མ་ཟད།  དེ་ལས་བྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་དེ་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་ཡིན་ན། ཚུལ་ཇི་ལྟར་མེ་དང་དུ་བ་ལྟ་བུ་གཉིས་ལ་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་གྲུབ་བམ་སྙམ་ནས་དོགས་པ་ཡང་སྐྱེ་སྲིད་པས་ན།  དེ་ལ་ཡང་ཁོང་གིས་《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》ཞེས་པའི་གཞུང་དེ་ལས།  གོང་གི་ཚིག་དེའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ།“ འདི་སྙམ་དུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་རྣམས་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་པར་ཇི་ལྟར་རུང་སྙམ་དུ་བསམ་པར་མི་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་འབྲེལ་བ་རྣམ་པར་བཞག་པའང་འབྲེལ་པ་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་བའི་རྫས་གཞན་མེད་དེ། རྒྱུ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དམ་རང་བཞིན། འབྲས་བུ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་ཙམ་སྟེ། བྱེད་པ་དང་ལྟོས་པ་ལའང་རང་བཞིན་ཐ་དད་གཉིས་མེད་དོ། །དངོས་སུ་ན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཙམ་མོ། །[8]”ཞེས་ཀྱང་གསུངས་འདུག་སྟེ།  དེའི་དོན་ནི།  རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་མེད་ཀྱི་མེ་ལྟ་བུ་དེ། རང་གྲུབ་ཙམ་ནས་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྲུབ་པ་དང་། འབྲས་བུ་དུ་བ་ལྟ་བུ་དེ་ཡང་རང་གྲུབ་ཙམ་ནས་རང་རྒྱུ་མེ་ལ་ལྟོས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་གྲུབ་པས་ན། དེ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡང་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་གསུངས་ནས་དེ་ལྟར་དམ་བཅའ་དེའི་ངོས་ནས་དོགས་སེལ་དང་ཞིབ་ཆ་ཡང་མཛད་ནས་འདུག

དེ་དག་ལ་བལྟས་ན་དམ་བཅའ་འདི་ནི་དེང་སང་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་གང་གིས་ཀྱང་མི་འདོད་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པ་ནི་སྨོས་མི་དགོས་པ་ལ། དེ་ལྟར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་པའི་འདོད་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ནི།  ཐེག་པ་དང་གྲུབ་མཐའ་གཞན་ཞིག་གི་འདོད་ཚུལ་ཡིན་པ་ལས།  ཚད་མ་རིག་པའི་གཞུང་དུ་འབྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་གཉིས་པོ་ལ་ཁ་གཏད་པའི་ལྟ་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་སྲིད་དམ་སྙམ་ནས་དོགས་པ་སློང་མཁན་ཡང་ཡོང་སྲིད་མོད།  ལུགས་འདི་ནི་གྲུབ་མཐའ་གཞན་ཞིག་གི་འདོད་ཚུལ་མིན་པར།  ཚད་མ་རིག་པའི་གཞུང་ལས་འབྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་གཉིས་པོའི་སྐོར་གྱི་ལྟ་ཚུལ་ཡང་ཡིན་པར་སྣང་སྟེ།  རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཁོང་གིས་མཛད་པའི《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》 ཞེས་པའི་གཞུང་དེ་ལས། “དོན་འདི་ནི་སྔོན་གྱི་རིགས་པའི་བསྟན་ཆོས་མཛད་པའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱང་བཞེད་པ་ཉིད་དེ།”[9]ཞེས་འདོད་ཚུལ་འདི་ནི་སྔོན་གྱི་རིགས་པའི་བསྟན་ཆོས་སམ་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་མཛད་པའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བཞེད་པར་གསུངས་འདུག་པས་སོ། །  དེས་ན།  བོད་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པ་དང་གཏན་ཚིགས་རིག་པའི་ཁྲོད་དུ།  འབྲེལ་བ་ཡིན་ན་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་དམ་བཅའ་འདི་ལྟ་བུ་སྨྲ་མཁན་གྱི་བོད་མི་ཐོག་མ་ནི་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཡིན་ངེས་པ་ལ།  རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་ཕྱིས་སུ་ཡང་འདི་ལྟ་བུའི་དམ་བཅའ་ཇི་བཞིན་དུ་སྨྲ་མཁན་ཞིག་ཕལ་ཆེར་བྱུང་མྱོང་མེད་པ་འདྲ་བས།  ཅིས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པ་ལ་སྤྲོ་བ་ཡོད་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་འདི་ལྟ་བུའི་བསམ་ཚུལ་ཡང་དོ་སྣང་དགོས་པའི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་གྱི་རིགས་དང་དམིགས་བསལ་རང་བཞིན་ཅན་ཞིག་མིན་ནམ་སྙམ་ཡོང་།  གཅིག་བྱས་ན།  འབྲེལ་བ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་བས་ཁྱབ་པའི་ལྟ་ཚུལ་འདི་ནི་སྐབས་རེར་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་ཀྱང་དེ་ལྟར་འདོད་དམ་སྙམ་པ་ཡང་འདུག་སྟེ།  ང་རང་གིས་མཐོང་ཚོད་ལྟར་ན། རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་མཛད་པའི་《ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པ》ལས། “འབྲས་བུ་ཡང་རང་བཞིན་འབྲེལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རང་བཞིན་དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། [10]”ཞེས་པ་ཞིག་ཀྱང་གསུངས་འདུག་པས།  ལུགས་འདི་ནི་དམ་བཅའ་དམིགས་བསལ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད།   རྒྱ་གར་གྱི་ཚད་མའི་སློབ་དཔོན་གྲགས་ཅན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་གཞུང་གི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡོད་པའི་དམ་བཅའ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་སྲིད་པས་ན།  མུ་མཐུད་ནས་དོ་སྣང་དང་དཔྱད་ཞིབ་དགོས་སའི་གནས་ཤིག་མིན་ནམ་སྙམ་མོ། །

གཉིས།  དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ན་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཚུལ།

དེ་ལྟར་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོས་མཛད་པའི《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》  ཞེས་པའི་གཞུང་དེ་ལས།  གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་རིགས་པས་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པ་སོགས་རིགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ཡི་གོ་དོན་བཤད་བཞིན། དེ་ནས་འཐད་པ་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་བཤད་པའི་སྐབས་དེར། ཚད་མ་རིག་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ཆེས་དམིགས་བསལ་གྱི་འདོད་ཚུལ་གཞན་ཞིག་ཀྱང་བརྗོད་ཡོད་པ་ནི།  གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་གསུངས་པ་དེ་རེད་ལ།   དེའི་དབང་གིས་འབྲེལ་བ་ལ་ཡང་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཚུལ་གོང་ལྟར་བཤད་པ་དང་།  འབྲེལ་བ་ལ་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་ཁོ་ནས་ཁྱབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས།   གཏན་ཚིགས་ཡིན་ན་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཚུལ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་གསུངས་པ་དང་།  དོན་དེ་ནི་སྔོན་གྱི་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་སམ་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་མཛད་པའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡིན་པར་ཡང་གསུངས་ཏེ།  དེ་ཡང་ཁོང་གི་འདོད་ཚུལ་དེ་ནི།   སྤྱིར་ཆོས་གང་ཡིན་ཡང་རང་ཉིད་རྟགས་སུ་བྱས་ནས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་བཀོད་དུ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་གཞི་གྲུབ་ན་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཅེས་པའི་འདོད་པ་དེ་འདྲ་ཙམ་ཞིག་མ་ཡིན་པར།  བསྒྲུབ་བྱ་གང་དང་བསྒྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་གང་དང་གང་བཀོད་ཀྱང་དེ་སྒྲུབ་པ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་གསུངས་པས་ན།  ངས་ཀྱང་འདིར་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ན་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཚུལ་ཞེས་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་འདོད་ཚུལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དེ་ངོ་སྤྲོད་ཅུང་ཟད་བྱེད་ན་འདོད་པའི་ཟོལ་ཙམ་ཡིན།

དེས་ན། སྔོན་བྱོན་བོད་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པའི་ཆེད་མཁས་པ་རྣམས་དང་།  དེང་སང་བོད་ཀྱི་ཆོས་བརྒྱུད་སོ་སོའི་ཆོས་ར་ཁག་ལ་མཚོན་ན།   གཏན་ཚིགས་སྐོར་གྱི་རྩོད་གླེང་དང་དེས་བཞག་པའི་རང་སྣང་གི་གྲུབ་དོན་ཅི་མང་བཞག་ཟིན་པ་དང་འཇོག་བཞིན་པ་ཡིན་ན་ཡང་།  རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཙམ་མ་གཏོགས་པ་བོད་དུ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ན།  དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པར་ཁྱབ་ཅེས་སྨྲ་བའི་ཡིག་ཆ་དེ་འདྲ་འབྲི་མཁན་ཞིག་སྤྱིར་སྔོན་ཆད་བྱུང་མྱོང་ཡོད་དམ།   དེང་སང་གི་དུས་སུ་ཡང་འབྱུང་བཞིན་ཡོད་དམ།  ང་རང་གིས་མ་མཐོང་བ་མིན་ན།  ཕལ་ཆེར་བྱུང་མྱོང་མེད་པ་འདྲ་སྟེ།   ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་འདོད་ཚུལ་དེ་འདྲ་ནི།   དཔལ་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་གསུང་རྩོམ་དུ་བྱུང་ཡོད་དེ།   ཁོང་གིས་མཛད་པའི《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》ཞེས་པའི་གཞུང་དང་།  གསུང་རྩོམ་ཐོར་བུ་ལས།《ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ》[11]ཞེས་པའི་གཞུང་གཉིས་ཆར་ལས་ཀྱང་།  གཏན་ཚིགས་ཀུན་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་དངོས་སུ་གསུངས་པས།   དེ་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ཆ་དང་གཞན་གྱིས་དོ་སྣང་མ་བྱས་པའི་ཆ་ཡང་ཅུང་ཟད་མང་བ་འདྲ་བས།   ངས་འདི་དག་གལ་ཆེ་བ་ལ་བསམས་ནས་གཞུང་ཚིག་ཇི་བཞིན་དུ་བྱས་ཏེ་འདིར་རིམ་པ་བཞིན་འགོད་པར་འདོད།  དང་པོ། 《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》ཞེས་པའི་གཞུང་ལས། “དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དངོས་གཞིའང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་འདི་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའམ་ཆོས་ལུགས་ཞེས་བྱ་བ་རྣམས་གྲངས་སུ་གཏོགས་པའོ། ། དེ་བས་ན་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱང་རང་བཞིན་ནམ་ཆོས་ཉིད་ཙམ་མོ། །དེ་སྒྲུབ་པའི་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀུན་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཙམ་མོ། །  དེ་བས་ན་འབྲེལ་བའང་རང་བཞིན་གྱིས་འབྲེལ་བ་ཁོ་ན་ཙམ་སྟེ།[12]”ཞེས་གསུངས་པ་དེས།  ཆོས་གང་དང་གང་ཡིན་ཡང་རང་བཞིན་དང་ཆོས་ཉིད་ཙམ་ཡིན་པས་ན།  དཔེར་ན་དུ་ལྡན་ལ་ལ་མེ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཤིག་གི་རང་བཞིན་སྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་དུ་བ་ལྟ་བུའི་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཡང་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པ་དང།  དེའི་དབང་གིས་མེ་དུ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པར་དངོས་སུ་གསུངས་པའོ། །

ཡང་གཞུང་ཚིག་དེའི་ཅུང་ཙམ་གྱི་འོག་ཏུ། “གང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཆོས་དེ་ཉིད།  དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །  དོན་འདི་ནི་སྔོན་གྱི་རིགས་པའི་བསྟན་ཆོས་མཛད་པའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱང་བཞེད་པ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད། དེའི་ཆོས་ཁྱབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ན། གལ་ཏེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཞིག་མ་ཡིན་ན་ཁྱབ་པ་མི་རུང་ངོ་། །མ་ཁྱབ་ན་གཏན་ཚིགས་སུ་མི་རུང་ངོ་། །ཐ་དད་ན་ཁྱབ་པ་མི་རུང་སྟེ། དེ་བས་ན་ཇི་སྲིད་དུ་གཏན་ཚིགས་བཞག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དངོས་གཞི་དང་(འང)རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །[13]”ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ཏེ།  དེའི་ནང་དོན་ནི།  བསྒྲུབ་བྱ་གང་དང་གང་བསྒྲུབ་པ་ལ། རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ན་དེའི་རྟགས་ཁྱབ་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་གྲུབ་པས་ཁྱབ་ཅིང་།  དེའི་དབང་གིས་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ན་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་དགོས་པ་དང་།  དེ་ཡང་། གཏན་ཚིགས་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་མཛད་པའི་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡང་ཡིན་པ་ནི།  དེ་དག་གི་ནང་དུ།  རྟགས་ཡང་དག་གི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ། དེའི་ཆོས་ཁྱབ་པ་ཞེས་གསུངས་ཤིང་། དེའི་ཆོས་ཁྱབ་པའམ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་མེད་ན་རྟགས་ཡང་དག་ཀྱང་མེད་པའི་གནད་ཀྱིས།   རྟགས་ཡང་དག་ཐམས་ཅད་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་ལ་བརྟེན་པ་དང་།  མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་དེ་ཡང་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་འབྲེལ་པ་ཡིན་པས།   དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཡང་དག་ཡིན་ན་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་བསྟན་འདུག་སྙམ་མོ། །   དེ་ལྟ་བུའི་འདོད་ཚུལ་དམིགས་བསལ་བ་འདི་ནི་ཧ་ཅང་དམིགས་བསལ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་སྐབས་དེར་བོད་དུ་ཡང་འདི་འདྲའི་ཐུགས་བཞེས་གནང་མཁན་ཉུང་ཉུང་ཡིན་པས་ཡིན་ནམ། རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ལགས་ཀྱིས་དོན་འདི་ནི་ཁོང་གི་གསུང་རྩོམ་འདི་གཅིག་པུའི་ནང་དུ་གསུངས་པ་ཙམ་ཞིག་མ་ཡིན་པར།  དེ་དང་འདྲ་བར། ཁོང་གིས་མཛད་པའི་གསུང་རྩོམ་ཐོར་བུ་ལས།《ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ》ཞེས་པའི་གཞུང་དེའི་ནང་དུ་ཡང་གསུངས་ཡོད་པ་ནི།  དེ་ལས། “འདི་ལྟར་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས། གཏན་ཚིགས་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད། དེའི་ཆ་ཡིས་ཁྱབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ལ་ཁྱབ་པའང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས། གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ལ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ཁྱབ་སྟེ།[14]”ཞེས་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ན་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཚུལ་དངོས་སུ་གསུངས་པའོ། །

ཁོང་གིས་བརྩམས་པའི་གཞུང་འདི་གཉིས་ཀྱི་སྐབས་སུ།  རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཞེས་སྨོས་པ་ནི།   ངས་བསམ་ན།   གཙོ་ཆེ་བ་ནི་ཕལ་ཆེར་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་མཛད་པར་གྲགས་པའི་《རིགས་པ་གྲུབ་པའི་སྒྲོན་མ》[15]ཞེས་པའི་བསྟན་བཅོས་འདི་ལ་གོ་དགོས་པ་འདྲ་སྟེ།  འདིའི་ནང་དུ། གཏན་ཚིགས་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་དེ་ཆོས་ཁྱབ་པ་ཞེས་བསྟན་པ་དང་།  འབྲེལ་བ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་བས་ཁྱབ་པ་དང་།  རྟགས་ཡང་དག་ལ་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་རྣམས་ཕལ་ཆེར་ཞིག་འབྱུང་སྟེ།  དེ་ལས།  “དེ་ལ་མངོན་སུམ་རྗེས་སུ་དཔག །རང་བཞིན་གཏན་ཚིགས་ཉིད་འདུས་ཏེ། །དེ་ཆེས་ཁྱབ་པ་མཚན་ཉིད་པས། །མ་འབྲེལ་ཁྱབ་པ་མི་སྲིད་ལ། །ཐ་དད་འབྲེལ་པའང་མི་འཐད་དེ། །འདི་ལྟར་རྒྱུ་འབྲས་འབྲེལ་པ་ཡང་། །རྒྱུ་ཡི་རང་བཞིན་འབྲས་སྐྱེད་པའི། །བྱ་བ་བྱེད་པ་ལས་མི་འདའ། །འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་རྒྱུ་ཉིད་ལ། །ལྟོས་ཏེ་འབྱུང་བ་ལས་མི་འདའ། །ཐ་དད་གྱུར་པའི་འབྲེལ་པ་ནི། །མཁས་པ་ནམ་ཡང་མི་འདོད་ལ། །”ཞེས་སོགས་གསུངས་ཡོད་པས་སོ། །

འོ་ན་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཞེས་པ་དེ། གཞུང་འདི་ཁོ་ན་ལ་གོ་དགོས་སམ་སྙམ་ན།  དེ་ཡང་མིན་པ་འདྲ་སྟེ། གོང་དུ་དྲངས་པ་ལྟར་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོས་མཛད་པའི་《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》 ལས། “རིགས་པའི་བསྟན་ཆོས་མཛད་པའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱང་བཞེད་པ་ཉིད་དེ།[16]”ཞེས་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་མཛད་མཁན་གྱི་སློབ་དཔོན་མང་པོ་ཡོད་པར་གསུངས་པས་ན།  རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་མཛད་པའི་《ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པ》ལྟ་བུའི་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ལ་ཡང་གོ་ཆོག་པ་འདྲ་སྙམ་སྟེ། རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཡེ་ཤེས་དཔལ་བཟང་པོས་མཛད་པའི་《ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་འགྲེལ་བཤད།》ལས། “བསྟན་བཅོས་འདི་ནི་རིགས་པའི་ཆ་གཙོར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་གྱི།[17]”ཞེས་ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཡང་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པར་དངོས་སུ་གསུངས་པས་སོ། །  དེའི་ཕྱིར་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཁོང་གིས་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོངས་དོན་ལེན་ཚུལ་ལྟར་ན།   དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ན་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་སྟེ།  མདོར་ན། འདོད་ཚུལ་དེ་ནི་དེང་སང་སྤྱི་རྒྱུགས་ཆེ་བའི་ཚད་མའི་རིག་གཞུང་སྤྱི་ལ་ལྟོས་ན་ཧ་ཅང་གི་དམིགས་བསལ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་བས་འདིར་དམིགས་བསལ་དུ་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །

གསུམ། གཞུང་གཞན་ལས་མཐོང་དཀོན་པའི་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་བསྒྲུབ་ཚུལ་བཞི།

བོད་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པའི་མདུན་སྐྱོད་དང་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་ཁྲོད་ནས། སྔོན་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་སློབ་གཉེར་པ་མང་ཆེ་བའི་ཡིད་ལ་བཞག་ནས་ཡོང་བའི་རྟགས་ཡང་དག་གི་དབྱེ་བསྡུའི་ཐད་ཀྱི་འདོད་ཚུལ་ཞིག་ནི།  རྟགས་ཡང་དག་ལ་དབྱེ་ན་འབྲས་རང་མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་གསུམ་ཡོད་པ་དང་། སྤྱིར་རྟགས་ཡང་དག་ལ་དེ་གསུམ་གྱིས་གྲངས་ངེས་པར་བཤད་པ་འདི་ཙམ་ཞིག་རེད་ལ། འདི་ནི་སྤྱིར་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ལས་ཀྱང་གསུངས་པས། དབྱེ་བ་འདི་འདྲ་བྱས་ན་ཡང་འགྲོ་ཕྱོགས་གཅིག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན་ནི་མི་མཐུན་པ་གང་ཡང་མེད་སྲིད་མོད།  ཡིན་ན་ཡང་། རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཁོང་གི་འདོད་ཚུལ་ལྟར་ན།  དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་འབྲས་རྟགས་ཡང་དག་དང་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་ཡང་དག་ཅེས་པ་ཀུན་ཀྱང་།  དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཀྱི་ནང་ཚན་ལས་ལོགས་སུ་དབྱེ་བ་ཙམ་ལས།  དོན་དུ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་འདོད་པས་ན།  ཁོང་གིས་རྟགས་ཡང་དག་གི་དབྱེ་སྒོ་དང་བསྒྲུབ་ཚུལ་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དབྱེ་བ་བཞི་ཙམ་ཞིག་བཞག་ནས།  ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ལས་བཤད་པའི་རིགས་པ་ཀུན་ཀྱང་དེ་འདྲ་བ་ཤ་སྟག་ཡིན་པར་གསུངས་ནས་ཡོད།  འདིའི་སྐོར་ཇི་ལྟར་གསུངས་ཡོད་སྙམ་ན།  སྤྱིར་གཞུང་གཞན་ལས་མཐོང་དཀོན་པའི་བསྒྲུབ་ཚུལ་བཞི་ཡི་དབྱེ་བ་ནི།  ཁོང་གིས་མཛད་པའི 《ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ》 ཞེས་པའི་གཞུང་ལས། “དེ་ལ་ཚུལ་དང་པོས་ནི་རང་བཞིན་གང་ཞིག་གྲུབ་ན་རང་བཞིན་གང་ཞིག་མི་འགྲུབ་མི་སྲིད་པའི་ཚུལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་པས་ནི་དགག་པས་དགག་པ་སྒྲུབ་བོ། །གསུམ་པས་ནི་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་དགག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །བཞི་པས་ནི། དགག་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྒྲུབ་པ་ངེས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ཚུལ་བཞིའི་སྒོ་ནས་བརྗོད་པའོ། །[18]”ཞེས་གསུངས་ཡོད་པ་ལྟར།  ༡ སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྒྲུབ་པ་བསྒྲུབ་པ། ༢ དགག་པའི་ཚུལ་གྱིས་དགག་པ་བསྒྲུབ་པ། ༣ སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་དགག་པ་བསྒྲུབ་པ། ༤ དགག་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྒྲུབ་པ་བསྒྲུབ་པ་སྟེ། དེ་བཞི་པོ་ཡིན་ཞིང་།   དེའི་དོན་ཞིབ་ཏུ་བཤད་ན།  དོན་འདི་ནི་ཁོང་གིས་མཛད་པའི《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》ཞེས་པའི་གཞུང་དང་།  གསུང་རྩོམ་ཐོར་བུ་ལས།《ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ》ཞེས་པའི་གཞུང་གཉིས་ཆར་ལས་འབྱུང་བ་ལ།  རྟགས་ཡང་དག་གི་དབྱེ་བའམ་སྒྲུབ་ཚུལ་བཞི་པོ་དེ་དག་གི་དོན་ཞིབ་ཏུ་ཤེས་དགོས་ན།  གཞུང་ཚིག་ཇི་བཞིན་དུ་བཀོད་ནས་འོས་སྦྱོར་དགོས་པ་འདྲ་བས།  དང་པོ། 《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》ལས། “གཞན་དུ་མི་སྲིད་པའང་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། གང་ཞིག་མེད་ན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། གང་ཞིག་ཡོད་ན་གང་ཞིག་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། གང་ཞིག་ཡོད་ན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། གང་ཞིག་མེད་ན་གང་ཞིག་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་རྣམས་སོ། །[19]”ཞེས་དང་། 《ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ》ལས། “ཐམས་ཅད་ལ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ཁྱབ་སྟེ། འདི་ལྟར་རང་བཞིན་གཞན་དུ་མི་སྲིད་པར་ངེས་ན་རིགས་པ་ལ་སྐྱོན་གྱིས་མི་བརྫི་སྟེ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་གང་ཞིག་ཡོད་ན་གང་ཞིག་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། གང་ཞིག་མེད་ན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། གང་ཞིག་ཡོད་ན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། གང་ཞིག་མེད་ན་གང་ཞིག་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། [20]”ཞེས་སོགས་གསུངས་ཏེ། དེ་དག་ནི་དོན་ནི། མ་གཞི་གཞུང་དེ་གཉིས་ལས་ཕལ་ཆེར་མཚན་གཞི་རེ་རེ་སྨོས་ནས་བཤད་ཡོད་ན་ཡང་།  ངས་འདིར་སྟབས་བདེ་བའི་ཆེད་དུ་ནང་དོན་དང་སྦྱར་ནས་ཅུང་ཟད་མདོར་བསྡུས་སུ་བྱེད་པར་འདོད།

སྤྱིར་གཞུང་དེ་གཉིས་ལས་གསུངས་པའི་གོ་རིམ་མི་འདྲ་བ་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་།  འདིར་《ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ》ལས་བསྟན་པ་ལྟར། དང་པོ། ༡ གང་ཞིག་ཡོད་ན་གང་ཞིག་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་ཞེས་པ་ནི། སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྒྲུབ་པ་བསྒྲུབ་པ་དེ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་དཔེར་ན། དུ་བ་ཡོད་ན་མེ་མེད་པ་མི་སྲིད་པའམ་མེ་ཡང་ཡོད་དགོས་པས་ན། དུ་བས་མེ་སྒྲུབ་པ་ལྟ་བུ་ལ་གོ་དགོས་ཤིང་། དེ་ཡང་གོང་གི་གཞུང་གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ། བུམ་པ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་མེད་ན་བུམ་པ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། བྱས་པ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་མེད་ན་མི་རྟག་པ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། དུ་བ་ལྟ་བུའི་འབྲས་བུ་མེད་ན་མེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་དང་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་དག་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་དང་། སྲ་བ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་སྲ་བ་ཅན་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་ཅན་མེད་པ་མི་སྲིད་པར་ཡོད་དགོས་པ་སྟེ། ངོ་བོ་དང་རང་བཞིན། འབྲས་བུ་དང་ཁྱད་པར་བཞིའི་སྒོ་ནས་གསུངས་ཡོད་པའོ། །

གཉིས་པ། ༢ གང་ཞིག་མེད་ན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་ཞེས་པ་ནི། དགག་པའི་ཚུལ་གྱིས་དགག་པ་བསྒྲུབ་པ་དེ་ཡིན་ལ། དཔེར་ན། མེ་མེད་ན་དུ་བ་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པའམ་མེ་ཡང་མེད་དགོས་པས་ན། མེ་མེད་པས་དུ་བ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ།  གོང་གི་གཞུང་དེ་གཉིས་ལས་འབྱུང་ཚོད་ལྟར་ན། འདི་ལ་བཞི་ཡོད་དེ། ཡང་ངོ་བོ་བུམ་པ་མེད་ན་ངོ་བོ་བུམ་པ་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་ལྟ་བུ་ངོ་བོའི་ཆ་ནས་དང་། རང་བཞིན་མི་རྟག་པ་མེད་ན་རང་བཞིན་བྱས་པ་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་ལྟ་བུ་རང་བཞིན་གྱི་ཆ་ནས་དང་། རྒྱུ་མེ་མེད་ན་འབྲས་བུ་དུ་བ་དང་དེའི་ཆོས་དག་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་ལྟ་བུ་རྒྱུའི་ཆ་ནས་དང་།  ཁྱབ་བྱེད་ཤིང་མེད་ན་ཁྱབ་བྱ་ཤ་བ་ཡོད་མི་སྲིད་པ་ལྟ་བུ་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་ཆ་ནས་ཏེ་བཞི་རུ་གསུངས་ཡོད།

གསུམ་པ། ༣ གང་ཞིག་ཡོད་ན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་ཞེས་པ་ནི། སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་དགག་པ་བསྒྲུབ་པ་སྟེ། དཔེར་ན། མེ་སྟོབས་ཆེན་ཡོད་ན་གྲང་རེག་སྟོབས་ཆེན་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པའམ་མེད་དགོས་པས་ན། ཕྱོགས་དེར་མེ་སྟོབས་ཆེན་ཡོད་པའི་རྟགས་ཀྱིས་གྲང་རེག་སྟོབས་ཆེན་མེད་པར་བསྒྲུབ་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། གོང་གི་གཞུང་《ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ》ལས། ཚ་བས་གྲང་རེག་འགོག་པ་ལྟ་བུ་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་གྱི་དབང་གིས་ཁེགས་པའི་མཚན་གཞི་དེ་གཅིག་ཙམ་ལས་མ་གསུངས་མོད། 《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》ལས། དཀར་པོ་ཡོད་ན་ནག་པོའི་ཆོས་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་སྟེ་ཕན་ཚུན་སྤངས་འགལ་དང་སྦྱར་ནས་ཀྱང་མཚན་གཞི་གསུངས་ཡོད།[21]

བཞི་པ། ༤ གང་ཞིག་མེད་ན་གང་ཞིག་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་ཞེས་པ་ནི། དགག་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྒྲུབ་པ་བསྒྲུབ་པ་དེ་ཡིན་ལ།  དཔེར་ན། དངོས་པོ་བདེན་གྲུབ་མེད་ན་སྟོང་པ་ཉིད་མེད་པ་མི་སྲིད་པའམ་ཡོད་དགོས་པས་ན། འདི་ནི། ཕྱོགས་དེར་ཆོས་ཅན། དངོས་པོ་བདེན་གྲུབ་མེད་དེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་བསྒྲུབ་ཚུལ་དེ་ཡིན་ཞིང་། སྤྱིར་འདིའི་མཚན་གཞི་ནི་གོང་གི་གཞུང་གཉིས་ལས་འབྱུང་ཚུལ་འདྲ་བའི་སྟེང་། འདི་ལ་བྱེ་བྲག་གི་དབྱེ་བ་ཞིག་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་བཞག་མེད་པ་འདྲ། གང་ལྟར་དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་དུ་དཔལ་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་གསུང་རྩོམ་གྱི་ནང་དུ་གསལ་ཞིང་། གཞུང་གཞན་ལས་མཐོང་བར་དཀོན་པའི་བསྒྲུབ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་བཞི་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི།  འདིར་ཡིག་ཚོགས་ཀྱི་འཆོལ་ཉོག་ལ་མ་འཛེམས་པར་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ་ཡིན་ཞིང་།  འདི་འདྲའི་རྣམ་གཞག་ལ་སྤྲོ་བ་མེད་ན། བར་མཚམས་འདི་ནས་མར་མ་ཀློག་ན་ཡང་ཆོག་སྟེ།  འདིའི་འོག་ཏུ། ངས་བསྒྲུབ་ཚུལ་དེ་དག་ལས་མཐོང་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་རྩལ་དུ་འདོན་ནས་བརྗོད་པར་འདོད།

དེ་ཡང་ང་རང་གིས་མཐོང་ཚོད་ལྟར་དུ། ནམ་རྒྱུན་ང་ཚོས་བཤད་ཚུལ་དང་བསྡུར་ན།   བསྒྲུབ་ཚུལ་དེ་བཞི་ལས་དང་པོ་སྟེ། ༡ གང་ཞིག་ཡོད་ན་གང་ཞིག་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་ཞེས་པ་ནི།  རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དང་འབྲས་རྟགས་རྣམས་སྒྲུབ་ཚུལ་ཡིན་ལ། ༢ གང་ཞིག་མེད་ན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་ཞེས་པ་ནི། མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལས། འབྲེལ་ཟླ་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་ཀྱི་སྒྲུབ་ཚུལ་ཡིན་ཞིང་། ༣ གང་ཞིག་ཡོད་ན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་ཞེས་པ་ནི། མ་དམིགས་པའི་རྟགས་ལས་འགལ་ཟླ་དམིགས་པའི་རྟགས་ཀྱི་སྒྲུབ་ཚུལ་དག་ཡིན་ན་ཡང་། འདིར་དམིགས་བསལ་བ་ཞིག་ལ། སྒྲུབ་ཚུལ་བཞི་པ ༤ གང་ཞིག་མེད་ན་གང་ཞིག་མེད་པ་མི་སྲིད་པ་ཞེས་པ་སྟེ།  གཅིག་མེད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གཅིག་ཡོད་དགོས་པར་སྒྲུབ་ཚུལ་འདི་ཡིན་ཏེ།  དེང་སང་བོད་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པའི་སྤྱི་འགྲོས་ལྟར་དུ་བྱས་ན།  སྒྲུབ་ཚུལ་འདི་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྒྲུབ་ཚུལ་ཞིག་རེད་ཅེས་རགས་རིམ་ཙམ་དུ་བྱེད་སྲིད་མོད།   ཡིན་ན་ཡང་།  གཅིག་ཡོད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གཅིག་མེད་དགོས་པ་དེ་གཏན་ཚིགས་ལོགས་སུ་བྱས་ནས་འཆད་དགོས་ན། གཅིག་མེད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གཅིག་ཡོད་དགོས་པར་སྒྲུབ་པ་འདི་ཡང་གཏན་ཚིགས་ལོགས་སུ་བྱས་ནས་འཆད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རིགས་ཏེ།  དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ཡོད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གཅིག་མེད་དགོས་པ་དེ་འགལ་ཟླ་མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཞེས་ལོགས་སུ་བྱས་ནས་འཆད་དགོས་པ་བཞིན།  གཅིག་མེད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གཅིག་ཡོད་དགོས་པར་སྒྲུབ་ཚུལ་འདི་ཡང་གཏན་ཚིགས་ལོགས་སུ་བྱས་ནས་འཆད་པ་འདི་ནི།   རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཁོང་ཁོ་ནའི་དགོངས་པའམ་ཁོང་ཁོ་ནའི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱིས་བཏོན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་ཡིན་ངེས་པ་འདྲ་སྟེ།  གཞན་དུ་ད་ལྟ་རྒྱ་གཞུང་དང་བོད་གཞུང་གང་གི་ནང་དུ་ཡང་འདི་འདྲའི་རྣམ་གཞག་འབྱུང་བ་ཞིག་ཕལ་ཕལ་ཆེར་མཐོང་དུ་མེད་པས་སོ། །

དེར་མ་ཟད། ཁོང་གིས་གསུངས་པའི་རྟགས་ཀྱི་བསྒྲུབ་ཚུལ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་རྒྱུད་སྡེ་འཆད་པའི་སྐབས་ཀྱི་སྒྲུབ་སྟངས་ཙམ་ཞིག་མ་ཡིན་པར་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ནང་གི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་དང་འབྲེལ་ནས་ཀྱང་གསུངས་ཡོད་དེ།  ཁོང་གིས་མཛད་པའི《ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ》ཞེས་པ་དེའི་ནང་དུ། ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ལས། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་དེ་ཆོས་ཁྱབ་པ་ཞེས་བསྟན་ཚུལ་ཡང་བཤད་ནས། དེའི་འོག་ནས་འདི་ལྟར་གསུངས་ཏེ།  “དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཚུལ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་འདིས་ནི། རིགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་བསྡུས་ཏེ། འདི་ལྟར་སྒྲ་དང་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་ཇི་སྙེད་པ་དང་། མདོ་སྡེ་དང་རྒྱུད་དང་ལུང་དང་མན་ངག་རྣམས་སུ། གཏན་ཚིགས་ཇི་སྙེད་བཞག་པ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་འདི་རྣམས་ལས་འདའ་བ་མི་དམིགས་སོ[22]། །”ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ཡོད་དོ། ། དེ་ལ་སྐབས་འདིར་ཅུང་ཟད་དོགས་གཞི་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། ཁོང་གིས་གཞུང་དེ་གཉིས་ལས།  ངོ་བོ་མེད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ངོ་བོ་མེད་པར་སྒྲུབ་པའི་མཚན་གཞི་ལ། བུམ་པ་མེད་ན་བུམ་པ་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་ལྟ་བུ་ཞེས་བཞག་མོད།  ཕྱོགས་དེར་ཆོས་ཅན། བུམ་པ་མེད་དེ།  བུམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་དེ་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པར་འདོད་དམ།  ཡང་ན་ཚིག་གིས་བུམ་པ་ཞེས་སྨོས་ན་ཡང་དོན་དུ་ལྟོ་ལྡིར་ཞབས་ཞུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་གོ་དགོས་སམ། ཡང་ན་ཁོང་གི་འདོད་ཚུལ་ལྟར་ན་སྒྲུབ་ཚུལ་དེ་ཡང་རྟགས་ཡང་དག་ལ་འགྲོ་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་ཚུལ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་སྲིད་དམ།  དེ་ནི་ད་ལྟ་ང་རང་ལ་མཚོན་ན་དཔྱད་གཞི་ཙམ་དུ་འདུག་གོ།

བཞི། ཁྱད་པར་ཅན་མ་དམིགས་པ་ཞེས་པའི་འབྲེལ་ཟླ་མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དམིགས་བསལ་བ་ཞིག

སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཚད་མའི་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་མང་པོའི་ནང་དུ། མ་དམིགས་པའི་རྟགས་ཡང་དག་གི་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་བའི་འབྲེལ་ཟླ་མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ལ་བཞི་ཙམ་ཡོད་པར་བཤད་དེ། རང་བཞིན་མ་དམིགས་པ་དང་། ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པ།  རྒྱུ་མ་དམིགས་པ་དང་། དངོས་འབྲས་མ་དམིགས་པ་སྟེ་བཞི་རུ་དབྱེ་བཞིན་ཡོད་པ་ནི་ཕལ་ཆེར་ང་ཚོ་ལ་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་ཞིག་ཡིན་པས། ངས་འདིར་དེ་དག་གི་ལུང་དྲངས་ནས་གསལ་བཤད་རྒྱ་ཆེར་བྱས་མ་བྱས་མི་འདུག་ལ།  ད་རེས་ངའི་དཔྱད་རྩོམ་འདི་ཀློག་བཞིན་པའི་གྲོགས་པོ་ཁྱོད་རང་ཡང་ཕལ་ཆེར་ཡོངས་གྲགས་དེ་ལ་འབྲེལ་འདྲིས་ཡུན་རིང་བྱས་མྱོང་བའི་མི་སྣ་ཞིག་ཡིན་ནམ།  གལ་ཏེ་ཡིན་སྲིད་ན།  ངས་ཁྱོད་ལ་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་བཤད་ཚུལ་དེ་ལས་ཅུང་ཟད་རྒྱ་ཆེ་བའམ་གལ་ཆེ་བའི་དཔྱད་གཞི་ཞིག་ཀྱང་འོས་སྦྱོར་བྱེད་ན་འདོད་དེ། རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོས་མཛད་པའི《ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ》ཞེས་པ་ལས། གོང་དུ་བཤད་པའི་སྒྲུབ་ཚུལ་བཞི་ལས། འབྲེལ་ཟླ་མ་དམིགས་པའི་སྐོར་གསུང་སྐབས། ངོ་བོ་དང་རང་བཞིན་དང་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པ་བཞི་བཤད་ན་ཡང་། 《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》ལས། ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པ་མ་བཤད་པར། དེ་ལས། “དེ་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་ཅན་མེད་ན་ཁྱད་པར་དང་།[23]”ཞེས་གསུངས་ཡོད་དེ། དེ་ལ་བལྟས་ན། འབྲེལ་ཟླ་མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཡོངས་གྲགས་སུ་དབྱེ་བ་བཞི་ཡོད་པ་ལས། ཁོང་གིས་དངོས་འབྲས་མ་དམིགས་པ་ཟེར་བ་ཞིག་ལར་ནས་གསུངས་མེད་པའི་སྟེང་དུ།  ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་བཞི་པོ་གང་ཡང་མིན་པ་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཅན་མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཞེས་པ་ཞིག་ཀྱང་གསུངས་འདུག་སྟེ། དེའི་མཚན་གཞི་ནི། གཞུང་གི་ཚིག་ཟིན་ལྟར་བྱས་ན། དཔེར་ན། ཕྱོགས་དེར་ཆོས་ཅན། སྲ་བ་མེད་དེ། སྲ་བ་ཅན་མེད་པའི་ཕྱིར།  ཞེས་པ་ལྟ་བུར་འགོད་དགོས་མིན་ནམ་སྙམ་ལ།  ཡང་འགའ་ཞིག་གིས་སྲ་བ་ཅན་མེད་པར་ངེས་ན། སྲ་བ་མེད་པར་ངེས་དགོས་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་སྲིད་མོད།  དེ་ནི་བཤད་དཀའ་བའི་གནས་ཏེ།  སྐབས་རེར་སྲ་བ་ཅན་མེད་པར་ངེས་ན་ཡང་དྲན་པ་འཐོར་ནས་སྲ་བ་མེད་པ་ལ་ཐད་ཀར་ངེས་པ་འདྲེན་མི་ཐུབ་པ་ཡང་ཡོད་སྲིད་པས་དཔྱད་དགོས་ལ།  དེར་མ་ཟད།   སེམས་ཅན་རང་བཞིན་མེད་པར་ངེས་པས།  སེམས་རང་བཞིན་མེད་པར་ངེས་མི་དགོས་པ་སེམས་ཙམ་པ་འགའ་ཞིག་ལྟ་བུ་ཡང་ཡོད་སྲིད་པས་ན་ང་ཚོས་མུ་མཐུད་ནས་དཔྱད་དགོས་ཤིང་། གང་ལྟར་དོན་འདི་ནི་གནས་ལུགས་ཤིག་ཡིན་རུང་མིན་རུང་། དོན་འདི་ནི་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཁོ་ན་ཙམ་ལས་རྒྱ་བོད་གང་གིས་ཀྱང་གླེང་མ་མྱོང་བའི་གཏན་ཚིགས་རིག་པའམ་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གི་སྐོར་ནས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་ཚུལ་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་མིན་ནམ་སྙམ་སོང་།

ལྔ།  རོང་ཟོམ་པ་ནི་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་ཀྱི་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་གཞི་ལ་ཐེངས་དང་པོར་འགྲེལ་བཤད་མཛད་མཁན་གྱི་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་དེ་ཡིན་ནམ།

དེ་ལྟར་དཔལ་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་གསུང་རྩོམ་གྱི་ནང་དུ་འབྱུང་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་རིག་པའམ་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་འགའ་ཞིག་ནི་ང་རང་གིས་དྲན་ཚོད་དང་མཐོང་ཚོད་ལྟར་དུ་ཅུང་ཟད་ཅིག་བྲིས་ཟིན་པ་ཡིན་ལ། ད་ནི་དེ་དག་གི་གྲུབ་དོན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་མཇུག་བསྡུ་བར་བྱེད་ན། སྤྱིར་བོད་དུ་ཚད་མ་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་དར་བའི་བརྒྱུད་རིམ་ནི།  དཀར་ཆག་ལྡན་དཀར་མ་ལས།  ཐོག་མར་བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་སྐབས་སུ་ཡང་། ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་སོགས་ཚད་མ་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་འགའ་ཞིག་སྒྱུར་འགོ་ཚུགས་ན་ཡང་ཆ་ཚང་བསྒྱུར་མ་ཐུབ་པར་འགྱུར་འཕྲོ་རུ་ལུས་པར་གསུངས[24]ལ། གཞན་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་དང་དུས་མཉམ་པའི་ལོ་ཆེན་བཻ་རོ་ཙ་ན་ཡིས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་མཛད་པའི《རིགས་པ་གྲུབ་པའི་སྒྲོན་མ》ཞེས་བྱ་བའི་བསྟན་བཅོས་དེ་ནི་བོད་དུ་ཆ་ཚང་འགྱུར་བའི་ཚད་མ་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་སྔ་ཤོས་ཀྱི་གྲས་དེ་ཡིན་པར་སྣང་བ་དང་། དེ་ནས། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་སུ།   རྨ་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་བའི་བློ་གྲོས་ཀྱིས་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ཆ་ཚང་སོགས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་ན་ཡང་ཁོང་གིས་མཛད་པའི་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ནི་མི་བཞུགས་ལ། གཞན་རྔོག་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཚད་མ་རྣམ་ངེས་སོགས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་ནས་དགོངས་འགྲེལ་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་མང་དུ་བརྩམས་ན་ཡང་། མཁས་པ་དེ་ལས་ཀྱང་།  དུས་ཚོད་ཀྱི་ཆ་ནས་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཅུང་ཟད་སྔ་བར་འདུག་པས།   རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཁོང་གིས། རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་མཛད་པའི《རིགས་པ་གྲུབ་པའི་སྒྲོན་མ》ཞེས་བྱ་བའི་བསྟན་བཅོས་དེ་ལ་ཁུངས་ལྟ་བུ་བྱས་ནས། འབྲེལ་བ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་བས་ཁྱབ་པ་དང་།  རྟགས་ལ་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཅིག་འགྲེལ་བཤད་བྱས་ཡོད་པ།  གཞན་ 《རིགས་པ་གྲུབ་པའི་སྒྲོན་མ》 ཞེས་པའི་གཞུང་དེ་ལས་མི་གསལ་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་ཚུལ་བཞི་དང་།  ཁྱད་པར་ཅན་མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་སོགས་ཀྱང་བཤད་ནས། ཚད་མ་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་འགྲེལ་བཤད་བྱས་པ་དེ་ནི།  གཅིག་བྱས་ན།  བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་སུ།  བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཞིག་གིས་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་གཞི་ལ་ཐེངས་དང་པོར་འགྲེལ་བཤད་མཛད་པ་དེ་ཡང་ཡིན་ན་ཐང་ལ། ལྷག་ཏུ། རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིའི་རིང་ལུགས་ལྟར་དུ་ཚད་གཞུང་སྨྲ་བའི་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཐོག་མ་དེ་ཡང་ཡིན་སྲིད་པ་ལྟ་བུ་མིན་ནམ་སྙམ།  དེ་ལྟར་མིན་ཡང་ཆེས་སྔ་ཤོས་སྔ་ཤོས་ཀྱི་གྲས་ཡིན་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་སྣང་ལ།  ཡང་འདི་ལྟར་བསམ་བློ་གཞན་ཞིག་བཏང་ནས་འོང་ན།   རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་མཛད་པའི《རིགས་པ་གྲུབ་པའི་སྒྲོན་མ》ཞེས་བྱ་བའི་བསྟན་བཅོས་འདི་འགྱུར་བྱང་ལྟར་ན་ཧ་ཅང་འགྱུར་སྔ་བ་ལྟར་སྣང་བས། བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་སྐབས་སུ་བོད་ལ་ཚད་མའི་འཆད་ཉན་སྣ་ཚོགས་བྱུང་མྱོང་ཡོད་ན།  ཕལ་ཆེར་རོང་ཟོམ་པས་འདོད་པའི་འབྲེལ་བ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་བའམ་བདག་གཅིག་འབྲེལ་གྱིས་ཁྱབ་པ་དང་།  དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ན་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་གསུངས་པ་དེ་ནི། བསྟན་པ་སྔ་དར་སྐབས་ཀྱི་བོད་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པའི་འཛིན་མཚམས་ཤིག་ཀྱང་ཡིན་སྲིད་པ་རེད་ལ།  གང་ལྟར་དེའི་སྐོར་ནས་བོད་རང་གིས་འགྲེལ་བཤད་བྱས་ཏེ་གསུང་རྩོམ་འབྲི་མཁན་གྱི་ཐོག་མ་ནི་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཡིན་པ་འདྲ་ཞིང་། རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོས་དེ་ལྟ་བུའི་དམ་བཅའ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་ནི།  དེང་སང་ཡོངས་ཁྱབ་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པའི་སྤྱི་འགྲོས་ལྟར་ན།   ཧ་ཅང་གི་ཁྱད་ཆོས་ཅན་དང་དམིགས་བསལ་བ་ཡིན་ཚུལ་ད་ནི་མང་པོ་ཞིག་གླེང་མི་དགོས་པར་འདུག་གོ།

འདིར་ཟུར་དུ་དཔྱད་དགོས་པ་ཞིག་ལ། རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོས། ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ་ལས།  ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་དང་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཞེས་དེ་གཉིས་མིང་གིས་ཐ་དད་དུ་སྨོས་པ་ལ་བལྟས་ན། རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་དང་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཞིག་ཡོད་པ་ལྟར་དུ་འདུག་ལ། རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོས་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟར་འབྱེད་མིན་བརྗོད་དཀའ་ཡང་། རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཡེ་ཤེས་དཔལ་བཟང་པོས་མཛད་པའི་《ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་འགྲེལ་བཤད།》ལས། “དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ནི་རྣམ་འགྲེལ་ཞེས་བྱའོ། ། བསྟན་བཅོས་འདི་ནི་རིགས་པའི་ཆ་གཙོར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་གྱི་རྣམ་འགྲེལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །”ཞེས་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་མཛད་པའི་ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པ་དེ། རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པ་དང་། ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ནི་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་མིན་པ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་ཞིག་ཕྱེས་འདུག་སྟེ། རོང་ཟོམ་པས་ཀྱང་དེ་ལྟར་དུ་བཞེད་སྲིད་མིན་ནི་ད་དུང་དཔྱད་གཞིའི་གནས་ཡིན་པ་འདྲ།  དེ་ལྟར་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གམ་གཏན་ཚིགས་རིག་པ་འདི་དག་གི་སྐོར་ནི།  སྤྱིར་བོད་ཀྱི་རིག་པའི་གནས་ཆེན་ལྔའི་ནང་དུ་གཏོགས་པས་མ་གཞི་ནས་གལ་ཆེ་བ་དང་།   བྱེ་བྲག་ཏུ་རོམ་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་གསུང་རྩོམ་ནང་དུ་ཡང་དེའི་སྐོར་ནས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འདོད་ཚུལ་སྐོར་ཞིག་ཀྱང་གསལ་བས་ན།  ངས་རོང་ཟོམ་པའི་གཞུང་རྩོམ་དེ་དག་གི་ཚིག་ཟིན་དང་། དེ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་གཞུང་གཞན་དག།  ད་དུང་རང་གི་བསམ་ཚུལ་སོགས་རེས་མོས་ཀྱིས་བསྡུར་ནས།    ཚིག་གི་ཆད་ལྷག་དང་རང་ཚིག་སྔ་ཕྱི་འགལ་བའི་ཤེས་རིག་གི་ཆུ་ཚད་ལྷང་ལ་བུད་པར་མ་འཛེམས་པར།  ཚིག་ཉོག་གི་སྤྲོས་པ་ཅུང་ཙམ་བྱས་པ་འདི་ཡིས། “སྒྲ་དང་ཚད་མ་རོང་པ་མཁས། །”ཞེས་གྲགས་པ་ལྟར་དུ་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་ཁོང་ཚད་མ་རིག་པ་ལས་གཏན་ཚིགས་རིག་པ་ལ་ཇི་ལྟར་མཁས་ཚུལ་མཚོན་ཙམ་ཤེས་ཐུབ་པ་ལ་སྟོང་ཆ་ཁ་སྐོང་ཙམ་དུ་འགྱུར་བའི་རེ་སྨོན་དང་བཅས་རེ་ཞིག་མཇུག་གྲུབ་པར་བྱས་པ་ལགས་སོ། །

དཔྱད་ཡིག་དང་ཞབས་མཆན། 

[1]རྒྱ་གར་རྣམ་གྲོལ་གླིང་གི་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མའི་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཁང་གིས་2018ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན་པའི《སྣང་བ་ལྷར་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་ལ་བརྟག་པ།》ཞེས་པའི་ཞིབ་འཇུག་ཆེད་དེབ་ཀྱི་ཤོག་ངོས་18པར། འཁྲུངས་དུས་ཀྱི་ལོ་ཚིགས་འདི་འཐད་ཕྱོགས་སུ་བསྒྲུབས་ཡོད།

[2]《དཔལ་རོང་ཟོམ་མ་ཧཱ་པཎྜི་ཏ་ཆེན་མོའི་བཀའ་འབུམ་བཞུགས་སོ། ། 》དེབ་གསུམ་ཡོད། 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས།

[3]《དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ།》

[4]སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་བསྡུ་སྒྲིག་ཁང་གིས་གློག་རྡུལ་གཟིགས་འབུལ་བྱས་པའི《ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་དཀའ་བའི་གནས་རྣམ་པར་བཤད་པ།》རྔོག་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བརྩམས། ཤོག་ངོས148ལས་གསལ།

[5] 2012ལོར་དཔལ་བརྩེགས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་ཞིབ་འཇུག་ཁང་ནས་བསྒྲིགས་ཤིང་། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་དཔར་དུ་སྐྲུན་པའི《ཕྱྭ་པ་ཆོས་ཀྱི་སེང་གེའི་གསུང་གཅེས་བཏུད་དབུ་ཚད་ཀྱི་ཡིག་ཆ་བཞུགས་སོ། །》ཞེས་པ་ལས། ཤོག་ངོས800ལས། “བདག་གཅིག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་པ་རང་བཞིན་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་པ་འབྲས་བུ་ཡིན་ཞིང་།འབྲེལ་བ་གསུམ་པ་མེད་པས་རྟགས་གསུམ་ཁོ་ནའོ། ། ”ཞེས་གསུངས།

[6] 《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་དེབ་སྨད་ཆའི་ནང་དུ་བཞུགས།

[7] 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་སྨད་ཆའི་ནང་གི་ཤོག་ངོས68པར་གསལ།

[8]གོང་གི་ཤོག་ངོས་སུ་གསལ།

[9]གོང་གི་ཤོག་ངོས་སུ་གསལ།

[10] 《ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པ་བཞུགས་སོ།།》སྡེ་བསྟན།ཚད་མ། པོད་གྲངས།:༼ཅེ༽ (༡༧༤) ལྡེབས་གྲངས།:༼ཅེ༽174-1-152a1~174-1-230a7བར་དུ་བཞུགས། ཚིག་དེ། མཉེན་ཆས་ཀུན་གསལ་མེ་ལོང་ADARSHAHདུ་བྲིས་ན་གཟིགས་ཐུབ།

[11] 《ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་པོ》2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་བར་ཆ་ན་བཞུགས།

[12] 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་སྨད་ཆའི་ནང་གི་ཤོག་ངོས67པར་གསལ།

[13] 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་སྨད་ཆའི་ནང་གི་ཤོག་ངོས68པར་གསལ།

[14] 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་བར་ཆའི་ཤོག་ངོས208པར་གསལ།

[15] 《རིགས་པ་གྲུབ་པའི་སྒྲོན་མ།》མཛད་བྱང་དུ། སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་མཛད་ཅེས་གསལ། སྡེ་དགེ་བསྟན་འགྱུར། ཚད་མ། པོད་གྲངས། ༼ཞེ༽ (༡༩༠)  ཤོག་ངོས། ༼ཞེ༽190-1-187b5~190-1-188b3བར་དུ་བཞུགས། (མཉེན་ཆས་ཀུན་གསལ་མེ་ལོང་ADARSHAHནང་དུ་མཚན་བྱང་བྲིས་ནས་བཙལ་ན་གཟིགས་ཐུབ།) སྤྱིར་གཞུང་འདི་རྒྱ་གཞུང་ཡིན་མིན་ལ་དོགས་པ་ཡང་་ཡོད་པར་འདུག་སྟེ།  བུ་སྟོན་རིན་པོ་ཆེས《བསྟན་འགྱུར་གྱི་དཀར་ཆག་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་དབང་གི་རྒྱལ་པོའི་ཕྲེང་བ》ཞེས་པའི་ནང་དུ། “འདི་བོད་ན་ལྟ་བ་མཐོན་པོར་རློམ་པ་ཞིག་གིས་བྱས”ཞེས་འཁོད་པས། སྡེ་དགེ་བསྟན་འགྱུར་གྱི་དཀར་ནང་དུ་ཡང་དེ་མཆན་བྱས་ནས་བྲིས་ཏེ་ཡོད།  དེ་ཡང་བསྟན་བཅོས་འདི་བོད་པ་ཞིག་གིས་བྲིས་པ་ཡིན་ཞེས་དོགས་པ་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི།  ཕལ་ཆེར་འདིའི་མཛད་བྱང་དུ། “པཎྜི་ཏ་ཤྲཱི་སིཾ་ཧ་པྲ་བྷཱ་དང་། ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་བཻ་རོ་ཙ་ནས་བསྒྱུར་བའོ།།”ཞེས་ལོ་ཆེན་བཻ་རོ་ཙ་ནས་བསྒྱུར་བར་གསལ་ན་ཡང་། སྐབས་དེ་དུས་སམ་བསྟན་པ་སྔ་དར་སྐབས་སུ་བསྒྱུར་བའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚན་བྱང་རྣམས་འཁོད་པའི་དཀར་ཆག་འཕང་ཐང་མ་དང་ལྡན་དཀར་སོགས་སུ།  བསྟན་བཅོས་འདིའི་སྐོར་མི་གསལ་བས་དོགས་པ་ཡིན་སྲིད་ལ། མ་གཞི་འདི་ནི་མོས་པ་ཡོད་ན་མུ་མཐུད་ནས་དཔྱད་ཞིབ་དགོས་སའི་གནས་ཤིག་ཡིན་པས་ཐག་གཅོད་མི་ཐུབ་མོད། རེ་ཞིག་དཀར་ཆག་མཆིམས་ཕུ་མ་དེང་སང་མཇལ་དུ་མེད་པས་ན།  དཀར་ཆག་ཏུ་མཚན་བྱང་མ་འཁོད་པ་ཙམ་གྱིས་བཻ་རོ་ཙ་ནས་མ་བསྒྱུར་བའི་ངེས་པ་མེད་པ་དང་།  འདིར་རོོང་ཟོམ་པས་ཀྱང་། སྔོན་གྱི་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ལས། གཏན་ཚིགས་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཆོས་ཁྱབ་པ་ཡིན་པར་གསུངས་ཡོད་པར་བཤད་པས།  དེ་ལྟར་བཤད་སའི་གཞུང་ཆེས་གསལ་ཤོས་དེང་སང་འདི་ཙམ་མ་གཏོགས་མཇལ་དུ་མེད་པ་འདྲ་བས། འདི་རོང་ཟོམ་པས་ཁུངས་བཅོལ་སའི་གཞུང་ལྟ་བུ་མིན་ནམ་སྙམ་ནས།  ངས་དཔྱད་རྩོམ་འདིའི་ནང་དུ་རེ་ཞིག་བསྟན་བཅོས་འདི་སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་མཛད་པ་གཞིར་བཞག་བྱས་ནས་བྲིས་ཡོད་ལ། ཡང་གཅིག་བྱས་ན།  བསྟན་བཅོས་འདི་བུ་སྟོན་རིན་ཆེན་གྲུབ་ཀྱིས་བོད་པ་ཞིག་གིས་བྲིས་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། འདིའི་བརྗོད་དོན་ཇི་བཞིན་དུ་རོང་ཟོམ་པའི་གསུང་གི་ནང་དུ་ཡང་འབྱུང་བ་དང་། བསྟན་བཅོས་འདིའི་མཇུག་ཏུ“མདོར་བསྡུས་དགེ་བསྙེན་ངས་བཀོད་འདིས། །”ཞེས་དགེ་བསྙེན་ཞིག་གིས་བརྩམས་པར་གསུངས་པ་དག་ལ་བལྟས་ན།  བསྟན་བཅོས་འདི་རོང་ཟོམ་པས་མཛད་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་སྲིད་མིན་གྱི་དཔྱད་གཞི་རེ་ཡང་འདུག་སྙམ་མོད། ཡང་བསྟན་བཅོས་འདིའི་འགྱུར་བྱང་དུ།  བཻ་རོ་ཙ་ནས་བསྒྱུར་ཞེས་གསུངས་དགོས་དོན་ཡང་མེད་པ་འདྲ་བས། རེ་ཞིག་རྒྱུ་མཚན་འཐད་ལྡན་ཞིག་མ་རྙེད་པར། སྔ་སྲོལ་ལྟར་བསྟན་བཅོས་འདི་སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་མཛད་པ་གཞིར་བཞག་བྱས་ནས་བྲིས་ཡོད།

[16] 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་སྨད་ཆའི་ནང་གི་ཤོག་ངོས68པར་གསལ།

[17] 《ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་འགྲེལ་བཤད།》སྡེ་བསྟན། ཚད་མ། པོད་གྲངས།:༼ཚེ༽ (༡༨༧) ལྡེབས་གྲངས།:༼ཚེ༽ 187-1-178a4~187-1-295bབར་དུ་བཞུགས། ཚིག་དེ། མཉེན་ཆས་ཀུན་གསལ་མེ་ལོང་ADARSHAHདུ་བྲིས་ན་གཟིགས་ཐུབ།

[18] 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་བར་ཆའི་ཤོག་ངོས210དུ་གསལ།

[19] 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་སྨད་ཆའི་ནང་གི་ཤོག་ངོས68པར་གསལ།

[20] 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་བར་ཆའི་ཤོག་ངོས208དུ་གསལ།

[21] 《དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ》ཤོག་ངོས་69ངོར།“དཀར་པོ་དང་ནག་པོའི་ཆོས་ལྟ་བུ་དག་གོ”ཞེས་གསུངས།

[22] 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་བར་ཆའི་ཤོག་ངོས209པར་གསལ།

[23] 2024ལོར་ནེའུ་ལྡང་རིག་གཞུང་ཞབས་ཞུ་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་རོང་ཟོམ་གསུང་འབུམ་སྨད་ཆའི་ནང་གི་ཤོག་ངོས69པར་གསལ།

[24] མཉེན་ཆས་(ཀུན་གསལ་མེ་ལོང་ADARSHAH)ནང་དུ་བཞུགས་པའི། 《ཕོ་བྲང་སྟོང་ཐང་ལྷན་དཀར་གྱི་ཆོས་འགྱུར་རོ་ཅོག་གི་དཀར་ཆག》ལས། “བསྟན་བཅོས་བསྒྱུར་འཕྲོ་ལ། དབུ་མའི་གཞུང་ཞིབ་མོ་རྣམ་པར་འཐག་པ་རྩ་བ་དང་། འགྲེལ་པར་བཅས་པ་གཉིས། དབུ་མའི་སྙིང་པོ་རྟོག་གེ་འབར་བ་རྩ་བ་དང་། འགྲེལ་པར་བཅས་པ་གཉིས། ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ། བམ་པོ་བཅུ་གཅིག །རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་བཅོ་བརྒྱད། རྩོད་པའི་རིགས་པ། བམ་པོ་གཅིག །ཚད་མ་དེ་ཁོ་ན་བསྡུས་པ་རྩ་བ་དང་འགྲེལ་པར་བཅས་པ་གཉིས།”ཞེས་གསུངས།

– – – – –