ལོ་རྒྱུས།

བོད་བཙན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་རྡོ་རིང་ཞེས་“ཐོག་མར་རྡོ་གང་ལེགས་ཤིག་བདམས་ནས་རྒྱལ་པོར་གཟིགས་མོར་མཛད་དུ་འཇུག་པ་དང་། རྒྱལ་པོས་དེ་དག་གི་ཁ་དོག་དང་རྒྱུ་སྤུས་སོགས་ལ་ཞིབ་ཏུ་གཟིགས་ནས་བཀའ་གནང་རྗེས། ད་གཟོད་རྡོ་བཟོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོའི་ཐུགས་བཀོད་ལྟར་རྡོ་རིང་བཟོས་པ་དང་། དེ་ལེགས་པོར་གྲུབ་པའི་ཚེ་ནའང་ལོ་པཎ་དང་གྲུབ་ཐོབ་པ།

འདིར་ནེའུ་ཆགས་སྔོན་མོའི་འགྲམ་རྒྱུད་དུ་འཚོ་བའི་ཁམས་འབྲི་སྟོད་ཀྱི་མངའ་རིས་སུ་དུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་ནང་དུ་གནས་མདོ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་ཞིག་འཁྲུངས་ཤིང་།  ཁོང་གིས་ཕ་ཡུལ་ཤུལ་གཉན་ཆེན་སྡེ་བཞི་ལས་ཨ་མྱེས་ཁུ་རྒྱལ་གྭ་བའི་ཉེ་ཞོལ། ཞལ་བཟང་ས་ཡི་ཐིག་ལེ་རུ་གནས་མདོ་དགོན་པ་ཕྱག་བཏབ་པ་དང་། 

དཔྱད་རྩོམ་འདིར་གཙོ་བོ་ལམ་ཡིག་དང་ཆོས་འབྱུང་། དེབ་ཐེར། བསྟན་རྩིས། དཀར་ཆག་རྣམས་ལས་བྱུང་བའི་དཔྱད་གཞི་ཐོར་བུ་བ་རྣམས་གཞིར་བྱས་ཏེ། དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པར་འཚོ་བཞུགས་གནང་བའི་ལོ་ཙཱ་བ་གྲགས་ཅན། ཆག་ལོ་ཙཱ་བ་ཆོས་རྗེ་དཔལ་གྱི་འཁྲུངས་འདས་ལོ་ཚིགས་དང། བོད་དང་རྒྱ་བལ་སོགས་སུ་ཕེབས་ནས་སློབ་གཉེར་གནང་ཚུལ།

ནུབ་ཕྱོགས་ཡུ་རོབ་པ་སྐོར་ཞིག་དུས་རབས་བར་མའི་སྐབས་སུ་ཨེ་ཤེ་ཡར་སླེབས་ཏེ་ཁོང་ཚོས་དངོས་ཡོད་དང་དངོས་ཡོད་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའི་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་སྐོར་ཞིག་ཟིན་བྲིས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བྲིས་ཡོད། འོན་ཀྱང་། ཁོང་ཚོའི་ཁྲོད་ཀྱི་མི་སུ་དང་སུ་ཞིག་བོད་དུ་ཕྱིན་པའི་ཁུངས་བདེན་གྱི་ཡིག་ཆ་རྙེད་སོན་བྱུང་མེད། དཔེར་ན། མར་ཁོ པོ་ལོ (Marco Polo 1254 -1324) ནི་

རྩོམ་འདིར་དབུས་པ་བློ་གསལ་བྱང་ཆུབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་《གྲུབ་པའི་མཐའ་རྣམ་པར་བཤད་པའི་མཛོད》དང་། དབུས་པ་བློ་གསལ་གྱི་བླ་མར་གྱུར་པ་བཅོམ་ལྡན་རིག་རལ་དང་མཆིམས་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་འཁྲུངས་འདས་ལོ་ཚིགས། དེབ་སྔོན་སོགས་ལས་བྱུང་བའི་ཨར་བྱང་ཆུབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཚེའི་མཛད་པ་རེ་ཟུང་སོགས་དཀྱུས་སུ་བཟུང་སྟེ། ཨར་བྱང་ཆུབ་ཡེ་ཤེས་དང་།

བོད་སིལ་ཐོར་གྱི་དུས་སྐབས་མཇུག་རྫོགས་ཏེ་སླར་ཡང་བོད་གཅིག་གྱུར་གྱི་དབུ་བརྙེས་པའི་སྐབས་དེར། ས་སྐྱའི་གདུང་རབས་ཀྱིས་ཧོར་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་ཀྱི་རོགས་དན་འོག་བོད་ཡོངས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ལམ་ལ་བཀོད་པའི་ཁྲོད་མཛད་འཕྲིན་བླ་མེད་བཞག་མྱོང་བའི་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་ཞིག་ཡིན། ཁོང་ལ་ཧོར་སེ་ཆེན་གོང་མས་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་དང་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་སོགས་དབང་ཡོན་དུ་གནང[1]་བ་ནས་བཟུང་།

བདུད་རྩི་སྙིང་པོ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་གསང་བ་མན་ངག་གི་རྒྱུད་དམ་རྒྱུད་བཞི་ཞེས་པ་ནི་བོད་ཀྱི་གསོ་དཔྱད་གཞུང་ལུགས་ཀུན་གྱི་ཕྱི་མོ་ལྟ་བུ་ཡིན་མོད།དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་བོ་འདི་ཉིད་ཀྱི་མཛད་པ་པོ་གང་ཟག་སུ་ཡིན་མིན་སྐོར་ལ་གནའ་བོའི་དུས་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་དགོངས་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཞིག་ཡོད། འདིར་ཁོ་བོས་གནའ་དེང་མཁས་པའི་བཞེད་སྲོལ་དང་།

ཁམས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ནི་ལོ་རྒྱུས་རྒྱུན་རིང་ཞིང་ནང་དོན་སྣ་མང་ལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མ་ཟད།  མི་རིགས་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་གི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱང་མངོན་པར་གསལ་བས།  ས་གནས་གཙོས་གཞུང་ཕྱོགས་ནས་དང་དོད་བླ་ལྷག་སྒོས་བསྡུ་སྒྲིག་དང་དག་ཐེར།  བེད་སྤྱོད་ཞིབ་འཇུག་གི་ལས་དོན་རྒྱུན་མུར་ལེགས་པོས་བསྒྲུབ་དགོས་འོས་ལ། 

བོད་ཀྱི་ཆེས་ཐོག་མའི་རིག་གཞུང་བགྲོ་གླེང་ཆེན་མོ་སྟེ་བསམ་ཡས་ཆོས་རྩོད་ཅེས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དང་བརྗོད་དོན་གྱིས་གནའ་ནས་ད་ལྟའི་བར་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་ཀུན་གྱི་བོད་རིག་པའི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་གླེང་སྟེགས་སུ་ཤན་ཤུགས་ཟབ་མོ་ཐེབས་ཤིང་བརྒལ་བརྟག་གི་རྩེ་དགའ་ཆད་མེད་དུ་བྱུང་། དེ་ལྟ་ནའང་སྔ་འགྱུར་བཀའ་མའི་ཁྲོད་ཀྱི་དཔེ་རྙིང«བསམ་གཏན་མིག་སྒྲོན»ཞེས་པ་འདི་ལས་

དེ་རིང་ང་ཚོས་གླེང་བར་བྱ་བའི་བརྗོད་གཞི་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་རིག་བྱེད་རྩོམ་རིག་གི་འབྱུང་ཁུངས་སུ་གྱུར་བའི་<<ཨབེསྟ>>ཞེས་པ་དེ་ཡིན་ལ། འདི་གླེང་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་ནི་ང་ཚོས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་ཞིབ་འཇུག་གི་ཁྱབ་ཁོངས་ནས་རྒྱ་གར་རིག་བྱེད་རྩོམ་རིག་ལ་སློབ་གཉེར་དང་འཆད་ཁྲིད་བྱེད་དུས། གནའ་བོའི་ཨརྱཎཱ་མི་རིགས་ཀྱི་ཤེས་རིག་བྱུང་རིམ་ལ་གཡོལ་ཐབས་